Teknik bir yenilik ortaya koyan kişi veya işletmeler için en önemli konu, bu buluşun nasıl korunacağıdır. Türkiye’de ve dünyada buluşların korunmasında kullanılan iki ana yöntem vardır: Patent ve Faydalı Model. Ancak birçok girişimci, mucit ve işletme sahibi bu iki sistem arasındaki farkları bilmediği için yanlış koruma stratejisi seçebilmektedir.
Bu yazıda Faydalı Model ve Patent arasındaki tüm farkları, avantajlarını, dezavantajlarını ve hangi durumda hangisinin tercih edilmesi gerektiğini SEO uyumlu şekilde detaylı olarak ele alıyoruz.
Ayrıca süreçlerin tamamı için Karar Patent Danışmanlığıyla profesyonel destek almanın avantajlarını da açıklıyoruz.
Patent Nedir?
Patent, tamamen yeni, buluş basamağı içeren ve sanayiye uygulanabilir teknik çözümlerin korunmasını sağlayan en güçlü tescil türüdür. Patent sahibi buluş üzerinde 20 yıl boyunca tekel hakkına sahip olur.
Patent size şu hakları sağlar:
-
Buluşun üretim hakları
-
Satış, lisanslama ve devretme hakkı
-
Taklit edenlere karşı hukuki yaptırım uygulama
-
Uluslararası genişletme imkânı (PCT, Avrupa Patenti vb.)
Patent, teknik olarak en gelişmiş ve en güçlü buluş koruma yöntemidir.
Faydalı Model Nedir?
Faydalı model, teknik yenilik içeren ancak buluş basamağı şartı aranmayan buluşların korunmasını sağlayan bir sistemdir. Süreci patentten daha hızlıdır.
Faydalı model ile korunabilecek buluş türleri:
-
Yeni bir ürün ortaya koyan çözümler
-
Üründe yapılan teknik geliştirmeler
-
Yöntem içermeyen yenilikler
-
Mekanik yenilikler
Ancak:
Faydalı model yöntem, kimyasal buluş, yazılım algoritması, maden işlem teknikleri gibi konuları kapsamaz.
Patent ve Faydalı Model Arasındaki Temel Farklar
Aşağıdaki maddeler iki sistemi tam olarak anlamanızı sağlar:
1. İnceleme Süreci
-
Patent: Ayrıntılı inceleme yapılır. Buluşun yeniliği, tekniğin bilinen durumuna göre buluş basamağı olup olmadığı değerlendirilir.
-
Faydalı Model: İnceleme yapılmaz. Sadece şekli inceleme ve yenilik araştırması yapılır.
2. Koruma Süresi
-
Patent: 20 yıl
-
Faydalı Model: 10 yıl
Patent daha uzun koruma sağlar.
3. Buluş Basamağı Şartı
-
Patent: Buluş basamağı şarttır.
-
Faydalı Model: Buluş basamağı aranmaz.
Basit teknik geliştirmeler genellikle faydalı model ile korunabilir.
4. Başvuru ve Tescil Süresi
-
Patent: 2–4 yıl arasında sürebilir.
-
Faydalı Model: 6–12 ayda sonuçlanabilir.
Hızlı koruma isteyen firmalar faydalı modeli tercih eder.
5. Maliyet Farkı
-
Patent: Uzun inceleme ve rapor süreci nedeniyle daha maliyetlidir.
-
Faydalı Model: Daha ekonomiktir.
6. Hangi Buluşlar İçin Uygundur?
Patent:
-
Teknik açıdan ileri düzey yenilikler
-
Kimyasal buluşlar
-
Yazılım içeren sistemler
-
Tıbbi cihazlar
-
Endüstriyel yöntemler
Faydalı Model:
-
Ürün geliştirmeler
-
Mekanik yenilikler
-
Kolay uygulanabilir teknik çözümler
7. Hukuki Güç
-
Patent: En güçlü teknik korumadır.
-
Faydalı Model: Daha basit buluşları korur ancak hukuki gücü patente göre daha sınırlıdır.
Hangi Durumda Hangisi Seçilmelidir?
Patent Tercih Edilmeli Eğer:
-
Buluş yüksek teknik yenilik içeriyorsa,
-
Uluslararası korunması planlanıyorsa,
-
Ürün uzun süre piyasada olacaksa,
-
Sektör rekabeti yüksekse.
Faydalı Model Tercih Edilmeli Eğer:
-
Buluş basit bir teknik yenilikse,
-
Hızlı tescile ihtiyaç varsa,
-
Bütçe daha sınırlıysa,
-
Yeni ürün piyasaya hızlı giriş yapacaksa.
Karar Patent Danışmanlığıyla Patent ve Faydalı Model Süreçlerinde Avantajlar
Karar Patent uzman ekibi ile:
-
Profesyonel patent ve faydalı model araştırması
-
Teknik tarifname hazırlığı
-
Stratejik koruma planlaması
-
Faydalı model mi patent mi doğru analiz
-
Uluslararası başvuru desteği
-
Rakip taramaları ve sektör analizi
-
Hukuki süreç yönetimi
gibi tüm süreçler eksiksiz yönetilir.
Buluşunuzun doğru şekilde korunması için teknik ve hukuki uzmanlık kritik öneme sahiptir.
